cesnola2Ο ιταλικής καταγωγής Luigi Palma di Cesnola, χαρακτηριστική τυχοδιωκτική μορφή του 19ου αιώνα, αφίχθηκε στη Λάρνακα με την αμερικανίδα έγγυο σύζυγό του την ημέρα των Χριστουγέννων του 1865, ως πρώτος πρόξενος των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής. Ο τριαντατριάχρονος Cesnola, με παλαιότερη στρατιωτική δραστηριότητα στην πατρίδα του Ιταλία  και τώρα δραστήριος αμερικανός πολίτης, με τη νέα αποστολή του ουσιαστικά “εξαργύρωνε” την εθελοντική συμμετοχή του στον αμερικανικό εμφύλιο πόλεμο.

     Στην Κύπρο, των τελευταίων χρόνων της οθωμανικής κατοχής, η ανυπαρξία μέτρων προστασίας των αρχαιοτήτων του νησιού επέτρεψε στον Cesnola ―όπως συνέβαινε και με πολλούς άλλους παραγόντες της ξένης ή τοπικής κοινότητας της Σκάλας― να ασχοληθεί με την προσοδοφόρο ενασχόληση των αρχαιολογικών ανασκαφών και της συλλογής κυπριακών αρχαιοτήτων. Ο νέος πρόξενος, κατά τα δέκα χρόνια της υπηρεσίας του στην Κύπρο (έως το 1876), με έδρα πάντοτε τη Λάρνακα, επέδειξε πολύ μεγαλύτερο ενδιαφέρον για ανασκαφές παρά για τα προξενικά του καθήκοντα, απουσιάζοντας για μεγάλα διαστήματα από την πόλη, τόσο που αργότερα, με αφοπλιστική ειλικρίνεια έγραφε για την τελευταία περίοδο της διαμονής του στο νησί:

     “Ύστερα από απουσία σχεδόν έξι μηνών επέστρεψα, για μία ακόμη φορά, στη Λάρνακα, και ήμουν πολύ ευτυχής που χαιρόμουν την οικογενειακή ζεστασιά. Δυστυχώς βρήκα τη σύζυγό μου σε μεγάλη κατάθλιψη και άρρωστη. Η μοναχική ζωή της για τόσα χρόνια, με μικρές διακοπές κατά τα αραιά ταξίδια μας στην Ευρώπη, και τους λίγους μήνες στην Αμερική, άρχισαν να διακρίνονται στην όψη της, και κατάλαβα ότι ήταν πια καθήκον μου να τελειώνω με τις εξερευνήσεις μου”.

cesnolaresid

americanrepr1878     Ο Luigi Palma di Cesnola πέτυχε να εξελιχθεί στον σημαντικότερο της εποχής του (και πλέον αμφιλεγόμενο για τις μεθόδους του) ανασκαφέα κυπριακών αρχαιοτήτων. Η άγνοια και αδιαφορία του για σωστές μεθόδους ανασκαφής και παρουσίασης των ευρημάτων συχνά  αποδεικνύονται ανεπανόρθωτα καταστροφικές για την νεότερη έρευνα. Επιτήδειος όπως πάντα ο Cesnola, ―αφού προηγουμένως διαπραγματεύτηκε, χωρίς επιτυχία, με τα σημαντικότερα ευρωπαϊκά μουσεία― το 1872 πώλησε στο Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης, της Νέας Υόρκης, τη συλλογή κυπριακών αρχαιοτήτων του, και από το 1879 έως τον θάνατό του (1904) υπηρέτησε το ίδιο μουσείο ως ο πρώτος διευθυντής του!

cesnolamedallion2

[Στις φωτογραφίες: (α) Ο Luigi Palma di Cesnola (γραβούρα του 1872). (β) Δύο απεικονίσεις της οικίας του προξένου της Αμερικής, στο κέντρο της παραλίας της Σκάλας (γύρω στα 1880). (γ) Πίσω όψη του μεγάλου χρυσού παράσημου του βασιλιά της Ιταλίας Umberto Α΄ προς τον Luigi Palma di Cesnola για τη μεγάλη προσφορά του στην «ανασκαφή και αποκάλυψη της αρχαίας Κύπρου”!] 

Advertisements