You are currently browsing the category archive for the ‘Τοπογραφία’ category.

Το 1905, ο νορβηγός βοτανολόγος Jens Holmboe, στα πλαίσια πολύμηνης διαμονής του στην Κύπρο για συστηματική μελέτη της χλωρίδας του νησιού (καρπός αυτού του έργου ήταν η έκδοση του βιβλίου του Studies on the Vegetation of Cyprus, based upon researches during the spring and summer 1905, Bergen 1914) επισκέφθηκε τη Λάρνακα και φωτογραφήθηκε στην περιοχή «Παπουτσοσυτζιές», στο δυτικό άκρο της παραλιακής τουρκικής συνοικίας της πόλης. [Για την περιοχή «Παπουτσοσυτζιές» βλ. και αναρτήσεις αρ. 130 και 237].

Το μέγεθος της «παπουτσοσυτζιάς» [=φραγκοσυκιάς] που απαθανατίζεται εδώ είναι πράγματι εντυπωσιακό! Όμως το εύλογο ερώτημα παραμένει : Πώς ο νεαρός βοτανολόγος μπόρεσε να φτάσει έως εκεί που στάθηκε για φωτογράφιση, χωρίς να φοβηθεί τα αγκάθια της «παπουτσοσυτζιάς»;

Μία ασυνήθιστη φωτογραφία της Λάρνακας των χρόνων λίγο πριν από την τουρκική Εισβολή του ’74.

Διακρίνονται : η Αγγλικανική εκκλησία της Αγίας Ελένης (κάτω αριστερά), το Παγκύπριο Λύκειο (πίσω), το ογκώδες κτίσμα του κινηματογράφου Αττικόν (στο κέντρο της φωτογραφίας), το κτήριο και η καμινάδα  του εργοστασίου Βιάλκο (επάνω αριστερά), η Κυπριακή Βυρσοδεψία ―με τη χαρακτηριστική στενόμακρη στέγη (στο κέντρο δεξιότερά στην παραλία) και το κτήριο της πολυκατοικίας ΔΙ.ΠΑ (στο άκρο δεξιά).

Από πρόχειρο τοπογραφικό σχέδιο που περιλαμβάνεται σε έντυπη ανακοίνωση του Δήμου Λάρνακας, του 1928, μαθαίνουμε ότι

― η λεωφόρος Γρηγόρη Αυξεντίου ονομαζόταν «οδός Λευκωσίας»

― η οδός Σταδίου ονομαζόταν «Αυλάκια» (ή «οδός Υδραγωγείου»)

― η οδός Λεωνίδα Κιούπη ονομαζόταν «οδός Φυτωρίου»

― η οδός Νικοδήμου Μυλωνά ονομαζόταν «οδός Μητροπόλεως»

― η οδός Λουκή Πιερίδη (συνδετικός κρίκος μεταξύ Λεωφόρου Αρτέμιδος και οδού Νικοδήμου Μυλωνά) έμενε χωρίς όνομα

― επίσης χωρίς όνομα παρέμενε η οδός Στυλιανού Λένα καθώς και η οδός Ανδρέα Σουρουκλή (σύνολο οδών από την προτομή Ζήνωνα Κιτιέα, στη λεωφόρο Γρηγόρη Αυξεντίου,  με νοτιοδυτική κατεύθυνση έως τη σύνδεση με την οδό Σταδίου).

[Παραχώρηση φωτογραφίας : Λούης Περεντός]

«O αββάς Paolo Brunoni, υιός του ιατρού Antonio Brunoni, ειργάσθη προς ίδρυσιν της μονής Kαλογραιών. Tιτλοφορηθείς Archévéque Vicaire Apostolique d’ Alep et Legal de s.s. le Pape en Syrie, αναπτύξας μεγάλην δραστηριότητα, απελθών εις Γαλλίαν, επέτυχε την αποστολήν τεσσάρων καλογραιών του αρτισυστάτου τάγματος Emilie Vialar, ου κύριος σκοπός ήτο η μόρφωσις κορασιακής νεότητος και η νοσοκομιακή περίθαλψις των ασθενούντων. H πρώτη  Mission της Aνατολής απεβιβάσθη εις Λάρνακα του πλοίου Civita Vecchia την 4 μ.μ. της 2 Δεκ. 1844. Aι καλογραίαι Adelaide Margous, Eugenie Fages, Adelle Gross και Philomène Frague εγκατεστάθησαν εις τον πατρικόν οίκον του abbé Brunoni κατά την εις Λάρνακα είσοδον εξ Aκροπόλεως.

H σημειωθείσα επιτυχία και εις τους δύο σκοπούς υπέβαλε την ανέγερσιν καταλλήλου ιδρύματος, αποκτηθέντος δαπάνη της Association Lyonaise de propagation Foi, κατατεθέντος την 12 Μαρτίου 1846 του θεμελίου λίθου και εγκατασταθεισών των Καλογραιών εις την Μονήν κατά το 1848, δωρεά δε γάλλου αυτοκράτορος 10,000 φράγκων, κυβερνήσεως 9,000 φράγκων Αυστρίας και Ρωσίας, ανηγέρθη ναός και αίθουσα-νοσοκομείον (1853).

Από των πρώτων ημερών εγκαταστάσεως των καλογραιών, η αδελφή Philomène ανέλαβε να περιθάλπη κατ’ οίκον τους ασθενούντας και όσους προσήρχοντο εις την Μονήν, όπου παρείχετο (1845-1864) ιατρική εξέτασις δωρεάν υπό του Foblant και φάρμακα στελλόμενα υπό της Γαλλικής κυβερνήσεως. Εις το ίδρυμα προσήρχετο καθ’ εκάστην πρωΐαν πλήθος ασθενών, εξ ελώδους, οφθαλμίας, εντερικών διαταραχών, ιδία βρέφη, εξεταζόμενοι εις αίθουσαν-νοσοκομείον Καλογραιών, υπό του δρ. Foblant, μέχρι του 1864, ότε η εξέτασις εγένετο υπό αδελφής εχούσης νοσοκομειακάς γνώσεις. Βραδύτερον εγίνοντο δεκτοί, προς νοσηλείαν, αλλοδαποί, ιδία γάλλοι ναύται ή παρεπιδημούντες εις Λάρνακα, εις δωμάτιον κληθέν Γαλλικό νοσοκομείον, και εις δεύτερον τοιούτο, το Αγγλικόν, δια τους άγγλους ναύτας, ή παρεπιδημούντας τοιούτους μετά το 1878. Ούτω επί δεκαετηρίδας, ιθαγενείς και αλλοδαποί εξυπηρετήθησαν, προ παντός οι πενόμενοι δια του δρ. Foblant εικοσαετίαν, και δια πεντάδος καλογραιών έπειτα επί οκτώ δεκαετίας, μέχρι του 1922. Η ευγνωμοσύνη των πρωχών, δια τας παρασχεθείσας υπηρεσίας, εξεδηλώθη κατά την κηδείαν του Foblant και της αδελφής Philomène. Το έργον των Καλογραιών επεχορηγείτο υπό της αγγλικής κυβερνήσεως δια £50 ετησίως μέχρι του 1922.

Από του 1844 εξυπηρέτησαν τους ασθενείς πέντε αδελφαί :

1. Philomène Fagues, 5 Δεκεμβρίου 1844 – 17 Σεπτεμβρίου 1846, περιθάλψασα 6,000 ασθενών εις την Μονήν και κατ’ οίκον.

2. Emilie Maubonet, 1847-1857.

3. Cyprienne Bonnevialle, 1857-1870. Κατά το 1865 παρέσχεν αξιολόγους υπηρεσίας κατά την επιδημίαν τύφου, η οποία όμως ήτο τοιαύτη χολέρας.

4. Sophie Gambon, 3 Φεβρουαρίου 1871 – Απρίλιος 1894. Ειργάσθη επί 23 έτη περιθάλπουσα 30 τουλάχιστον ασθενείς καθ’ εκάστην, ήτοι 200,000 τουλάχιστον εν συνόλω. Εις μνήμην αυτής, κληθείσης ‘St. Vincent de Paul’ της Λάρνακος, εστήθη σιδηρά κρήνη παρά την πλατείαν ‘λουλουδιές’, όπου το τηλεγραφείον, μετατεθείσαν ύστερον προ της Μονής.

5. Scholastique Sobraillet, 17 Αυγούστου 1894 – 24 Ιουλίου 1924″.

[Από το βιβλίο του Ν.Γ. Kυριαζή, Kοινωνική δράσις της πόλεως Σκάλα-Λάρνακα (1947)].

[Φωτογραφίες : Το κτήριο της Μονής από την πλευρά της οδού Καλογραιών (δεκαετία 1920) / Η εσωτερική αυλή (περίπου 1950) / Το παρεκκλήσι (Παραχώρηση : Λούης Περεντός)]

[Βλ. και ανάρτηση αρ. 74].

Η οικογένεια Μαντοβάνη, της Λάρνακας, έχει παρουσία στην πόλη που ξεπερνά τους δύο αιώνες. Από τον γενάρχη του σκαλιώτικου κλάδου της, Giovanni Antonio Mantovani, ο οποίος εγκαταστάθηκε στην πόλη κατά τον 18ο αιώνα, έως τις μέρες μας, η οικογένεια Μαντοβάνη είναι γνωστή κυρίως για τις ναυτιλιακές και τουριστικές δραστηριότητές της. Το ωραίο οικογενειακό σπίτι τους, στο ισόγειο του οποίου στεγάζονταν και τα γραφεία της εταιρείας, επί της πλατείας Βασιλέως Παύλου έχει κατεδαφιστεί και στη θέση του βρίσκεται σήμερα ένα ακόμη απρόσωπο δείγμα νεότερης αρχιτεκτονικής.

Οι φωτογραφίες του κτηρίου, που ακολουθούν, είναι των δεκαετιών 1920/1930.

Άποψη από την πλευρά της οδού Στασίνου

 

Πρόσοψη του κτηρίου, από την πλευρά της Πλατείας

Κυκλοφόρησε αυτές τις μέρες από το Δήμο Λάρνακας το ετήσιο Ημερολόγιο τοίχου, για τη νέα χρονιά, με φωτογραφίες από το αρχείο του γνωστού συλλέκτη, φίλου συμπολίτη μας Αντώνη Χατζηπαναγή.

Ο Αντ. Χατζηπαναγής, για πολλά χρόνια συστηματικά και με πάθος ερευνά και διασώζει έντυπο και φωτογραφικό υλικό που αφορά στην Κύπρο και ιδιαίτερα στη Λάρνακα. Από το αρχείο του αναπαράγονται στο Ημερολόγιο σπάνιες φωτογραφίες της πόλης, όπως την γνώριζαν οι παλαιότεροι.

Θα μας συντροφεύουν για όλη τη χρονιά.

Πιο κάτω δημοσιεύεται ―από το ίδιο Ημερολόγιο― φωτογραφία από «εποχές αθωότητας» της πόλης, όταν κάρα και άμαξες, που σύρονταν από μουλάρια, γαϊδούρια ή βόδια, κυκλοφορούσαν με άνεση ακόμη και στα κεντρικότερα σημεία της πόλης: εδώ, στην οδό Ζήνωνος Κιτιέως, έξω από την Οθωμανική Τράπεζα (ίσως της δεκαετίας του 1920).

Η μεγάλη αποβάθρα της Σκάλας ήταν το κέντρο όλων των εργασιών του λιμανιού. Όμως από πολύ ενωρίς κατά την περίοδο της Αγγλοκρατίας η υποβάθμιση του λιμανιού της πόλης χρόνο με χρόνο γινόταν εμφανέστερη.

Αυτή την εικόνα εγκατάλειψης εκφράζει και το ακόλουθο δημοσίευμα σκαλιώτικης εφημερίδας του 1927, παρουσιάζοντας παραστατικά (και με σχεδιάγραμμα της αποβάθρας) τα σοβαρά προβλήματα από την συνεχή αδιαφορία των αγγλικών αρχών του τόπου.

Τέσσερις φωτογραφίες κατεδαφισμένων κτηρίων της Λάρνακας

που διασώθηκαν σε φωτογραφίσεις παρελάσεων ή άλλων περιστασιακών εκδηλώσεων

Πλατεία Αγίου Λαζάρου

[Αριστερά το κατάστημα Δημ. Νικολαΐδη, στη γωνία με την οδό Δημ. Δημητριάδη. Στο δεξιό άκρο το καφενείο Δρομολαξίτη].

Κτήριο Συνεργατικής Κεντρικής Τράπεζας

[Βρισκόταν επί της Βασιλέως Παύλου, απέναντι στον κινηματογράφο ΡΕΞ, όπου σήμερα ο χώρος στάθμευσης των Πολιτιστικών Υπηρεσιών του Δήμου Λάρνακας].

Η «Πλατεία Παλλάς» με το ομώνυμο κινηματοθέατρο

Γωνία οδών Ερμού και Γαλιλαίου

[Οι φωτογραφίες παραχωρήθηκαν από τον Λούη Περεντό]

Κατά την περίοδο 6 Νοεμβρίου – 9 Δεκεμβρίου 1953  ο Γιώργος Σεφέρης βρισκόταν στην Κύπρο για πολυήμερη επίσκεψη και περνώντας από τη Λάρνακα φωτογράφισε το χαρακτηριστικό αρχοντικό της Ευανθίας Πιερίδου στις Φοινικούδες. Η φωτογραφία, με μία γενικόλογη επεξήγηση “Λάρνακα. Παλιό σπίτι” δημοσιεύθηκε στην έκδοση Κύπρος, μνήμη και αγάπη : με το φακό του Γιώργου Σεφέρη (Λευκωσία : Πολιτιστικό Κέντρο Λαϊκής Τράπεζας, 1990).

Όπως φαίνεται στη φωτογραφία, η οικία έδειχνε, κατά το χρόνο της φωτογράφισης, αρκετά παραμελημένη.

Περίπου την ίδια εποχή (ή ίσως λίγο αργότερα) λήφθηκε και η επόμενη φωτογραφία, άγνωστου φωτογράφου, που δείχνει το ίδιο κτήριο σε εμφανώς καλύτερη κατάσταση. Η οπτική του φωτογράφου, αυτή τη φορά, εκτείνεται πέραν της οικίας Πιερίδη, που κυριαρχεί στο χώρο, και αποτυπώνει τη σειρά κτηρίων έως το σπίτι του Παύλου Βαλδασερίδη στο βάθος. Λίγο πιο μπροστά διακρίνεται και το παλαιό Δημαρχείο.

[Για την οικία Ευανθίας Ι. Πιερίδου βλ. και ανάρτηση αρ. 55].

Από παλαιά και πολύ ταλαιπωρημένη “πανοραμική” φωτογραφία κτηρίων της λεωφόρου Αθηνών ―του σκαλιώτικου Φωτογραφείου Παυλάκη― απομονώνεται η πλατεία Κίμωνος όπως ήταν έως πριν από μισό αιώνα.

Στα αριστερά διακρίνεται η ταράτσα του παλαιού Δημαρχείου (όπου αργότερα βρισκόταν το νεότερο κτήριό του, που επίσης κατεδαφίστηκε στα τέλη της δεκαετίας 1990). Στη γωνία, από κάτω, ήταν το ζαχαροπλαστείο “Κυβέλεια” του Ευάγγελου Γρηγορίου.

Στο βάθος της πλατείας (όπου σήμερα παιδότοπος και καφέ) επιβίωναν ερειπωμένα τα «μεγαλοπρεπή» κτίσματα που κάποτε φιλοξενούσαν το Αμερικανικό Προξενείο (όπου έζησε και ο πολύς Luigi Palma di Cesnola, πρώτος πρόξενος της Αμερικής και συλητής των κυπριακών αρχαιοτήτων). Ακριβώς στο κέντρο βρισκόταν το γραφείο αυτοκινήτων Μάκη Καραβοκύρη. Δεξιά φαίνονται τα γραφεία Λευκαρίτη, αρχίζει η οδός Φιλίου Ζαννέτου και στο εντελώς στο άκρο αρχίζει η γωνιακή οικία Παύλου Βαλδασερίδη.

[Η φωτογραφία παραχωρήθηκε από τον Λούη Περεντό]

Ιουνίου 2017
Δ Τ Τ Π Π Σ Κ
« Απρ.    
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
2627282930