You are currently browsing the category archive for the ‘Υγεία’ category.

«O αββάς Paolo Brunoni, υιός του ιατρού Antonio Brunoni, ειργάσθη προς ίδρυσιν της μονής Kαλογραιών. Tιτλοφορηθείς Archévéque Vicaire Apostolique d’ Alep et Legal de s.s. le Pape en Syrie, αναπτύξας μεγάλην δραστηριότητα, απελθών εις Γαλλίαν, επέτυχε την αποστολήν τεσσάρων καλογραιών του αρτισυστάτου τάγματος Emilie Vialar, ου κύριος σκοπός ήτο η μόρφωσις κορασιακής νεότητος και η νοσοκομιακή περίθαλψις των ασθενούντων. H πρώτη  Mission της Aνατολής απεβιβάσθη εις Λάρνακα του πλοίου Civita Vecchia την 4 μ.μ. της 2 Δεκ. 1844. Aι καλογραίαι Adelaide Margous, Eugenie Fages, Adelle Gross και Philomène Frague εγκατεστάθησαν εις τον πατρικόν οίκον του abbé Brunoni κατά την εις Λάρνακα είσοδον εξ Aκροπόλεως.

H σημειωθείσα επιτυχία και εις τους δύο σκοπούς υπέβαλε την ανέγερσιν καταλλήλου ιδρύματος, αποκτηθέντος δαπάνη της Association Lyonaise de propagation Foi, κατατεθέντος την 12 Μαρτίου 1846 του θεμελίου λίθου και εγκατασταθεισών των Καλογραιών εις την Μονήν κατά το 1848, δωρεά δε γάλλου αυτοκράτορος 10,000 φράγκων, κυβερνήσεως 9,000 φράγκων Αυστρίας και Ρωσίας, ανηγέρθη ναός και αίθουσα-νοσοκομείον (1853).

Από των πρώτων ημερών εγκαταστάσεως των καλογραιών, η αδελφή Philomène ανέλαβε να περιθάλπη κατ’ οίκον τους ασθενούντας και όσους προσήρχοντο εις την Μονήν, όπου παρείχετο (1845-1864) ιατρική εξέτασις δωρεάν υπό του Foblant και φάρμακα στελλόμενα υπό της Γαλλικής κυβερνήσεως. Εις το ίδρυμα προσήρχετο καθ’ εκάστην πρωΐαν πλήθος ασθενών, εξ ελώδους, οφθαλμίας, εντερικών διαταραχών, ιδία βρέφη, εξεταζόμενοι εις αίθουσαν-νοσοκομείον Καλογραιών, υπό του δρ. Foblant, μέχρι του 1864, ότε η εξέτασις εγένετο υπό αδελφής εχούσης νοσοκομειακάς γνώσεις. Βραδύτερον εγίνοντο δεκτοί, προς νοσηλείαν, αλλοδαποί, ιδία γάλλοι ναύται ή παρεπιδημούντες εις Λάρνακα, εις δωμάτιον κληθέν Γαλλικό νοσοκομείον, και εις δεύτερον τοιούτο, το Αγγλικόν, δια τους άγγλους ναύτας, ή παρεπιδημούντας τοιούτους μετά το 1878. Ούτω επί δεκαετηρίδας, ιθαγενείς και αλλοδαποί εξυπηρετήθησαν, προ παντός οι πενόμενοι δια του δρ. Foblant εικοσαετίαν, και δια πεντάδος καλογραιών έπειτα επί οκτώ δεκαετίας, μέχρι του 1922. Η ευγνωμοσύνη των πρωχών, δια τας παρασχεθείσας υπηρεσίας, εξεδηλώθη κατά την κηδείαν του Foblant και της αδελφής Philomène. Το έργον των Καλογραιών επεχορηγείτο υπό της αγγλικής κυβερνήσεως δια £50 ετησίως μέχρι του 1922.

Από του 1844 εξυπηρέτησαν τους ασθενείς πέντε αδελφαί :

1. Philomène Fagues, 5 Δεκεμβρίου 1844 – 17 Σεπτεμβρίου 1846, περιθάλψασα 6,000 ασθενών εις την Μονήν και κατ’ οίκον.

2. Emilie Maubonet, 1847-1857.

3. Cyprienne Bonnevialle, 1857-1870. Κατά το 1865 παρέσχεν αξιολόγους υπηρεσίας κατά την επιδημίαν τύφου, η οποία όμως ήτο τοιαύτη χολέρας.

4. Sophie Gambon, 3 Φεβρουαρίου 1871 – Απρίλιος 1894. Ειργάσθη επί 23 έτη περιθάλπουσα 30 τουλάχιστον ασθενείς καθ’ εκάστην, ήτοι 200,000 τουλάχιστον εν συνόλω. Εις μνήμην αυτής, κληθείσης ‘St. Vincent de Paul’ της Λάρνακος, εστήθη σιδηρά κρήνη παρά την πλατείαν ‘λουλουδιές’, όπου το τηλεγραφείον, μετατεθείσαν ύστερον προ της Μονής.

5. Scholastique Sobraillet, 17 Αυγούστου 1894 – 24 Ιουλίου 1924″.

[Από το βιβλίο του Ν.Γ. Kυριαζή, Kοινωνική δράσις της πόλεως Σκάλα-Λάρνακα (1947)].

[Φωτογραφίες : Το κτήριο της Μονής από την πλευρά της οδού Καλογραιών (δεκαετία 1920) / Η εσωτερική αυλή (περίπου 1950) / Το παρεκκλήσι (Παραχώρηση : Λούης Περεντός)]

[Βλ. και ανάρτηση αρ. 74].

Από τμήμα εγκυκλίου των υπηρεσιών υγείας του  Δήμου Λάρνακας, με αυστηρές υποδείξεις προς διάφορους επαγγελματίες της εποχής (αρχές δεκαετίας 1950), αποκτούμε μία εικόνα των σχεδόν ανύπαρκτων ―έως τότε― συνθηκών προστασίας της υγείας των πολιτών. Πολλά μέτρα που αναφέρονται στην εγκύκλιο, τα οποία σήμερα μπορεί να φαίνονται αυτονόητα, επιβάλλονταν τότε «δια πυρός και σιδήρου» και ίσως όχι αδιαμαρτύρητα από τις επηρεαζόμενες επαγγελματικές ομάδες!

Η ανάγκη προστασίας των κατοίκων από επιδημίες που μεταδίδονταν από πλοία που έφθαναν στο λιμάνι της Σκάλας οδήγησε στη λειτουργία κάποιας μορφής λοιμοκαθαρτηρίου, όπου ασθενείς περιορίζονταν για όσο διάστημα κρινόταν αναγκαίο έως ότου αποθεραπευτούν. Πρόχειρο λοιμοκαθαρτήριο λειτούργησε περιστασιακά κατά τον 18ο αιώνα στην περιοχή της Αλυκής, δηλαδή μακριά από την πόλη της Λάρνακας και την παραλιακή οικιστική λωρίδα της Σκάλας. Όμως οι συχνές επιδημίες και η αύξηση του πληθυσμού επέβαλλαν τη δημιουργία μόνιμου λοιμοκαθαρτηρίου (“Λαζαρέτου” ―ή “Καραντίνας” όπως αργότερα ήταν γνωστό).

Το πρώτο “Λαζαρέτο” λειτούργησε από τον Αύγουστο του 1835 και για περίπου μία δεκαετία στο χώρο του παραλιακού Κάστρου, ύστερα από ενέργειες των κατοίκων της πόλης, με συμβολή Προξένων αλλά και του γιατρού Παύλου Βαλσαμάκη (1802-1889), ο οποίος ήταν και διευθυντής του κατά τα πρώτα δύο χρόνια της λειτουργίας του.

Το 1845 μεταφέρθηκε σε ειδικές εγκαταστάσεις σαράντα δωματίων, με βοηθητικούς χωρους και αποθήκες, σε ανατολικότερο σημείο κοντά στην παραλία, όπου, λίγο πριν από τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο κτίστηκε ο σημερινός κεντρικός Αστυνομικός σταθμός της Λάρνακας.

Παρά τη λειτουργία λοιμοκαθαρτηρίου και τα  μέτρα προστασίας που λαμβάνονταν, μία επιδημία μπορούσε να προκαλέσει πολλούς θανάτους. Για παράδειγμα, κατά την επιδημία χολέρας του Ιουλίου 1865, στη Λάρνακα, που είχε τότε πληθυσμό περίπου δέκα χιλιάδων κατοίκων, ασθένησαν οι μισοί και πέθαναν 354. Κατά την επιδημία ευλογιάς του 1897 προσβλήθηκαν 406 πολίτες, από τους οποίους πέθαναν οι 90.

[Στην επόμενη ανάρτηση (αρ. 230) βλ.  τον χώρο της Καραντίνας, σε τοπογραφικό χάρτη της περιοχής]

[Από αγγλική έκδοση μεταφέρεται εδώ επιλογή στοιχείων για βιομηχανίες που λειτουργούσαν στη Λάρνακα το 1936. (Πρόκειται για αναφορά ομάδας που επισκέφθηκε την πόλη για να μελετήσει θέματα υγείας των κατοίκων, στα πλαίσια έρευνας για τη φυματίωση στην Κύπρο ―γι’ αυτό και οι συχνές σχετικές αναφορές].

Ελαιουργία : Σύγχρονο και πρώτης τάξης εργοστάσιο στην ακτή σε μικρή απόσταση ανατολικά της πόλης, με περίπου 40 εργαζόμενους, ηλικίας 15-30 χρόνων.

Εργοστάσιο Τέρρα ούμπρα : Καλές συνθήκες εργασίας. Παράγουν χρώματα από φαιόχωμα. Απασχολούνται 22 άτομα, ηλικίας 15-30 χρόνων.

Εργοστάσιο τσιγάρων : Αποτελείται από ένα παλαιό κτήριο στο κέντρο της πόλης. Διαθέτει άνετο χώρο και οι εργαζόμενοι φαίνονται υγιείς. Οι ώρες εργασίας είναι λογικές και η μισθοδοσία αγγίζει τον μέσο όρο των κυπριακών αποδοχών. Το καλοκαίρι οι μεσημβρινές ώρες εργασίας μειώνονται. Εργάζονται σ’ αυτό 40 άνδρες και 40 γυναίκες, 16-50 χρόνων. Μέσος όρος ηλικίας είναι τα 20 χρόνια.

Εργοστάσιο υποδημάτων : Βρίσκεται σε παλαιό κτήριο στο κέντρο της πόλης. Οι συνθήκες εργασίας είναι αρκετά καλές και οι εργαζόμενοι φαίνονται υγιείς. Είναι κυρίως νέοι άνδρες μεταξύ 15-30 χρόνων. Σύνολο εργαζομένων, 35.

«Παραδοσιακά κυπριακά εργαστήρια εκτεθειμένα στο δρόμο»

“Μετά την επίσκεψή μου στο εργοστάσιο κοίταξα και άλλους τόπους εργασίας στην περιοχή. Όλα τα καταστήματα είναι ανοικτά από την πλευρά του δρόμου, όπως συνηθίζεται σε αγορές και σε όλα τα άλλα σημεία της πόλης, εκτός εκείνων που έχουν εκσυγχρονιστεί. Ο ευρωπαικός τρόπος προστασίας με κλειστές προσόψεις συνηθίζεται λιγότερο στη Λάρνακα παρά στη Λευκωσία. Από πλευράς υγείας, ειδικά φυματίωσης, τούτο επιδρά πολύ αρνητικά”.

Εργοστάσιο τεχνητών δοντιών : Σύγχρονο εργοστάσιο με άριστο εξοπλισμό και τέλεια οργάνωση, σε μικρή απόσταση δυτικά της πόλης. Οι συνθήκες εργασίας είναι οι καλύτερες δυνατές. Οι άνδρες εργαζόμενοι είναι περίπου 25 χρόνων και οι γυναίκες περίπου 20 χρόνων.

«Πόλη Λάρνακας. Κατασκευαστής λουκανίκων : ένα σπίτι που εξετάσαμε»

«Πόλη Λάρνακας. Θετική αντίδραση εξέτασης για φυματίωση»

Κάθε εποχή είχε τις επιδημίες της : σήμερα την περιλάλητη νέα γρίππη H1N1, έως πριν μερικές δεκαετίες τη χολέρα, κι ακόμη παλαιότερα την πανώλη («πανούκλα»). Όμως, ακόμη και στα μέσα του 20ού αιώνα,, οι δυνατότητες ιατροφαρμακευτικής αντιμετώπισης δεν ήταν πολλές, κυρίως λόγω περιορισμένου αριθμού εμβολίων και δραστικότητάς τους. Η πρόληψη στηριζόταν περισσότερο σε οδηγίες «υγιεινών συνηθειών», όπως αυτές που περιλαμβάνονται σε φυλλάδιο της Δημοτικής Υγειονομικής Υπηρεσίας Λάρνακας, τις οποίες υπογράφει ο δημοτικός γιατρός Κώστας Σ. Μαρκίδης (1896-1968), γνωστός επίσης από τις θεατρικές επιθεωρήσεις που έγραφε. (Ένα άλλο σοβαρό έλλειμα της εποχής φαίνεται από την παράγραφο αρ. 10, όπου γίνεται αυστηρή υπόδειξη: «Εκείνος που στο σπίτι του δεν έχει απόπατον ΠΡΕΠΕΙ ΑΜΕΣΩΣ να κατασκευάση άλλως θα καταδιωχθή ποινικώς»!)

Ιουνίου 2017
Δ Τ Τ Π Π Σ Κ
« Απρ.    
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
2627282930